بی تو بسر نمی شود

 

بی تو بسر نمی شود

بداهه

دستگاه نوا ، آواز کرد بیات

بر اساس ساخته های

حسین علیزاده

 

محمد رضا شجریان                      آواز

حسین علیزاده                             تار

کیهان کلهر                            کمانچه

همایون شجریان                   تنبک،آواز

 

مقدمه نوا

ساز و آواز (بی همگان بسر شود، شعر، مولانا) درآمد نیشابورک

ساز و آواز: نهفت

کار عمل* (مطرب دل ، شعر ، مولانا)

ضربی نوا چهار مضراب نوا

ساز و آواز (ره میخانه، شعر، عطار) بیات کرد

تصنیف (غم با طبیبان، شعر، حافظ)

ضربی بیات کرد، تصنیف (دل دیوانه، شعر: باباطاهر)

مثنوی نوا (چون تو جانان منی، شعر، عطار)

تصنیف (بی تو به سر نمی شود، شعر: مولانا)

تصنیف (غم عشق، شعر: شیدا)

****

* کار عمل (مطرب دل) : محمد رضا شجریان

* غم با طبیبان ،دل دیوانه ،بی تو بسر نمی شود : حسین علیزاده

****

* کار عمل: به قطعه ضربی با کلامی گفته می شود که به صورت بداهه اجرا شود. تفاوت کار عمل با تصنیف در این است که تصنیف قبلا ساخته شده و عینا اجرا می شود. اما کار عمل بر اساس احساس آن لحظه در ارتباط با محتوای شعر در زمان اجرا شکل گرفته و می تواند هر بار به شکل یا حال و هوای متفاوتی اجرا شود. مطرب دل در این اثر یک کار عمل است که در تمرینها توسط استاد محمد رضا شجریان به صورت بداهه شکل گرفته است.

 ****

با مهر و مهربانی شروع شد. روز دیدار، روز نغمه ساز، روز همنوایی. بی اختیار نوا سر دادیم، نوایی عطر آگین، عطر دوستی ها، عطر خاطرات. صداها در هم آمیخته می شد

« با من صنما دل یک دله کن »

نغمه هر روز ما را به یکدیگر نزدیک می کرد. در هر دیدار، همنوایی بهانه ای بود تا دلتنگ نباشیم. شور جوانی همایون، احساس لبریز شده ی کیهان، و پختگی و درایت شجریان، لذت کار را بی انتها می کرد. لحظه ها سپری می شد، اما گویی زمان و مکانی نبود. نغمه ها دل می سرود، دل به دل نسلی به نسل، چهار نسل پیوند می خوردو یک صدا و یک نفس می گفت:

بی همگان به سر شود           بی تو به سر نمی شود

حسین علیزاده

اشعار

 

بی همگان بسر شود، بی تو بسر نمی‌شود                   داغ تو دارد این دلم جای دگرنمی‌شود

دیده عقل مستِ تو چرخه چرخ پستِ تو                   گوش طرب به دست تو بی تو بسرنمی‌شود

جان ز تو جوش می‌کند دل ز تو نوش می‌کند              عقل خروش می‌کند بی تو بسر نمی‌شود

خَمر من و خمار من باغ من و بهار من                      خواب من و قرار من بی تو بسرنمی‌شود

جاه و جلال من تویی مُلکت و مال من تویی               آب زلال من تویی بی تو بسر نمی‌شود

گاه سوی وفا روی گاه سوی جفا روی                      آنِ منی کجاروی بی تو بسر نمی‌شود

دل بنهند بَرکَنی توبه کنند بشکنی                             این همه خود تو می‌کنی بی تو بسرنمی‌شود

بی تو اگر به سر شدی زیر جهان زِبَر شدی                 باغ ارم سقر شدی بی تو بسر نمی‌شود

خواب مرا ببسته‌ای نقش مرا بشسته‌ای                       وز همه‌ام گسسته‌ای بی تو بسرنمی‌شود

 

 

با من صنما دل یک دله کن              گر سر ننهم آن گَه گله کن

مجنون شده‌ام از بهر خدا                 زان زلف خوشت یک سلسله کن

سی‌پاره به کف در چله شدی            سی‌پاره منم ترک چله کن

ای مطرب دل زان نغمه خوش           این مغز مرا پر مشغله کن

ای موسی جان چوپان شده‌ای            بر طور برو ترک گلهکن

                      مولانا

دلِ دیوانه‌ام دیوانه‌تر شی                 خرابِ خانه‌ام ویرانه‌تر شی

کِشم آهی که گردون را بسوجُم         که آهِ سوته‌دیلان کارگرشی

 

هر آن باغی که نخلش سر به در بی        مدامش باغبان خونین جگر بی

بباید کندنش از بیخ و از بُن                 وگر بارش همه لعل و گهربی

 

ز هجرانت هزار اندیشه دیرُم             همیشه زهرِ غم در شیشه دیرُم

ز ناسازیِ بخت و گردشِ چرخ          فغان و آه و زاری پیشهدیرُم

                                  باباطاهر

چندان که گفتم غم با طبیبان                     درمان نکردند مسکین غریبان

آن گل که هر دم در دست بادیست            گو شرم بادش از عندلیبان

یا رب امان ده تا باز بیند                         چشم محبان روی حبیبان

درج محبت بر مهر خود نیست                  یا رب مبادا کام رقیبان

ای منعم آخر بر خوان جودت                   تا چند باشیم از بی‌نصیبان

حافظ نگشتی شیدای گیتی                       گر می‌شنیدی پندادیبان

                                 حافظ

 

 

 

 

 

 

 

/ 1 نظر / 61 بازدید
یسنا

سلام. ممنون از لطفتون.از مطالب و عکسهای زیباتون لذت بردم. موفق باشید[لبخند]